ZMIANA USTAWY O PIP – PODPIS PREZYDENTA

You are currently viewing ZMIANA USTAWY O PIP – PODPIS PREZYDENTA
W dniu 2 kwietnia 2026 r. prezydent podpisał nowelę ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy (UD 283).  Jednocześnie ustawa została skierowana w trybie kontroli następczej do Trybunału Konstytucyjnego.

MOŻLIWOŚĆ STWIERDZENIA W DRODZE DECYZJI ADMINISTRACYJNEJ ISTNIENIA STOSUNKU PRACY

To co wzbudza najwięcej obaw i zastrzeżeń to kompetencje okręgowych inspektorów pracy, którzy zyskają możliwość przekształcenia umowy cywilnoprawnej w umowę o prace w drodze decyzji administracyjnej. 

Co istotne – przepisy nadając większe niż dotychczas uprawnienia Inspekcji Pracy uwzględniają zapisy, zgodnie z którymi w przypadku odwołania od decyzji administracyjnej ostateczną decyzję co do zasadności zmiany umowy cywilnoprawnej w stosunek pracy podejmować będzie sąd.

Ustawa została skierowana przez prezydenta w trybie kontroli następczej do Trybunału Konstytucyjnego, który stwierdził:

cyt.: „Państwo musi być silne, ale nie może być nadmierne w swojej ingerencji. Konstytucja jasno mówi o zasadzie pomocniczości i proporcjonalności. Władza publiczna nie może przekraczać granic wpływu w życie gospodarcze i to musi zostać jednoznacznie ocenione” kon.cyt.

Prezydent zaznaczył, że reforma PIP umożliwia uruchomienie środków z KPO i wyposażając PIP w nowoczesne narzędzie uderza w patologię na rynku pracy. Podkreślił jednak, że ma poważne wątpliwości przede wszystkim w kwestii braku właściwego dialogu społecznego na etapie prac rządowych:

cyt.: „Dlatego właśnie przed podjęciem decyzji przeprowadziłem szerokie konsultacje. Zarówno ze związkami zawodowymi, jak i organizacjami przedsiębiorców. W ich trakcie NSZZ Solidarność, kierując się dobrem pracowników, zarekomendowała ostatecznie podpisanie tej ustawy. Kluczowy był jeden warunek. Wprowadzenie ścieżki sądowej. W państwie prawa to nie urzędnik powinien mieć ostatnie słowo, tylko niezawisły sąd” kon.cyt.

Regulacje przygotowane w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zakładają, że inspektor pracy w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości otrzyma możliwość wydania polecenia dotyczącego funkcjonowania umowy cywilnoprawnej lub niezawarcia umowy o pracę – w sytuacji gdy w stosunku prawnym łączącym strony dominują cechy stosunku pracy. Zobowiązany będzie jednak do wysłuchania stron.

W przypadku gdy polecenie inspekcji pracy nie zostanie wykonane, inspektor będzie mieć mógł wystąpić do okręgowego inspektora pracy o wszczęcie postępowania administracyjnego, które może zakończyć się wydaniem decyzji o przekształceniu umowy lub skierowaniem powództwa do sądu o ustalenie istnienia stosunku pracy. Po decyzji inspektora strony będą mogły zawrzeć umowę o pracę. W przypadku gdy taka czynność zostanie dokonana i uzyska aprobatę inspektora pracy, postępowanie zostanie zakończone bez potrzeby podejmowania dalszych czynności administracyjnych.

Ustawa wprowadza także:

  • wdrożenie procedury interpretacji indywidualnej,
  • możliwość wymiany danych pomiędzy PIP, ZUS i KAS w celu usprawnienia kontroli,
  • możliwość przeprowadzania przez PIP kontroli zdalnych,
  • wdrożenie obowiązku sporządzania przez PIP planów działań dla kontroli celowych,
  • zwiększenie maksymalnej grzywny jaką PIP może nałożyć w postępowaniu mandatowym.

Źródło:

Projekt

Dodaj komentarz